Aile, İlişki ve Çift Danışmanlığı Terapisi
Aile terapi ve danışmanlığı eşler ve diğer aile bireyleri arasındaki iletişim ve etkileşim üzerine kuruludur. Terapist sorun olarak gündeme getirilmeyen bir konuya değinmez. ... Aile içi bireyler arası rollerin uygun rol ve becerilerle desteklenmesinde ve ilişkilerin arttırılmasında yardımcı olmak.
Çift ve Aile Terapisi, evli olan ya da olmayan çiftlerin karşılaştıkları sorunları ele alıp çözüme kavuşturmayı hedefleyen bir terapi modelidir. Bu terapide, çiftler arasında terapist tarafından yönlendirilen konuşmalara yer verilmektedir. Genel olarak çift birlikte seansa katılabilmektedir. Bazen tek bir kişiye de ilişkisi baz alınarak çift ve aile terapisi yapılabilmektedir. Bu terapide, çiftlerin birbirlerini daha iyi anlaması hedeflenmektedir. Bu sebeple çiftlerin birbirlerine verdikleri tepkiler ele alınır. İlişkilerde oluşan sorunların bir kısmı, kişinin karşı tarafı suçlayarak kendi eksiklerini görmeye açık olmamasından kaynaklanabilmektedir. Çift terapisinde terapistin görevi bu unsurları adil ve açık bir şekilde çifte sunmaktır. Danışmanlığın temel amacı, birlikte oluşturulan hedefler çerçevesinde yine birlikte çözümler geliştirmektir. Birliktelik kişilerin hayat görüşleri de dahil hem karakterlerine, hem de dış dünyaya bakış açılarına ilişkin pek çok farklılığın bir araya getirilmesi anlamına gelmektedir. Bu farklılıklar çiftlerin yaklaşımlarıyla birlikte ilişkinin gidişatın da belirleyici bir unsur olabilmektedir. Problemli bir ilişkide bu farklılıkların ele alınış şekli değerlendirilmelidir. Örnek olarak; cinsel yaşamda karşılaşılan güçlükler, karşılıklı güven problemi, aldatma, ayrılma gibi durumlar gösterilebilmektedir.
Ayrıca evlilik öncesi çiftlerin birbirlerine uygunluğunu sorgulaması veya yaşadıkları sorunları evliliğin çözeceğine inanmaları da dahil birlikteliğe ilişkin pek çok kaygı ve yanılgı çift ve evlilik terapisinde işlenmektedir. Aileler genellikle bir çatışma sonucunda ya da anlaşmazlıkların doğurduğu gerginlikler sebebiyle terapiye başvururlar. Çatışmalı veya eksik iletişim, aile fertlerinin birbirlerine karşı olan sorumluluklarını yerine getirmemeleridir. Ayrıca kıskançlık gibi sorunlar da çift terapisinin ilgilendiği konulardan bazılarıdır. Çiftlerin problemleri genellikle birbirlerine yansır. Bu durum da ilişkinin yapısı da göz önünde bulundurularak bu sorunlar çift ve aile terapisi ile beraber ele alınmalıdır.
Aile üyelerinin birbiri ile iletişim ve etkileşim kurma biçimlerinde rahatsız edici bir davranış tekrarı, duygudurumu veya değişiklikler olabilir. Bu durumda rahatsızlık tüm aile bireylerini de etkileyebilir. Böyle bir döngü içine hapsolmak, aile bireylerinin psiko-sosyal durumlarına da zarar verir. Ailede iletişim sorunları başlığını biraz daha detaylandıracağız fakat gelin önce aile terapisi konuları;
Yukarıdaki tüm çalışma konularını birazdan ele alacağız ama ilk önce aile terapisini biraz daha irdelemeliyiz. Aile terapisi, bir rehberlik hizmeti olarak 1900'lü yıllarda kendini gösterse de bugünkü hizmet anlayışı ancak 1950'den sonra yerleşmiştir. Yani aile terapisi, modern dünyanın ihtiyaçlarına yanıt verecek şekilde kendini göstermeye başlamıştır.
Bugün artık aile de yaygın terapi konularından biridir çünkü ailenin sarsılmaz ve içe kapanık olduğu yanılgısı büyük oranda aşılmıştır. Aile Danışmanlığı hizmeti de tüm aile üyelerine açık bir şekilde destek ve yardım vermeye en zamankinden daha çok hazırdır. Gerekli bilgileri verdiğimize göre içeriğimizin ana konusuna tekrar dönelim. İlk olarak ailedeki iletişim sorunlarını ele alacağız.
Gerek ülkemizde, gerekse dünyada son yıllarda giderek boşanma oranları artmaktadır. Bu durum “Evlilik Danışmanlığı” hizmetleri konusundaki talebi arttırmakta ve gerek araştırmacıların gerekse bu alanda çalışan profesyonellerin bu alana daha çok eğilmesine neden olmaktadır. Yapılan çalışmalar, evlilik ve çift terapilerinin problemle baş edilebilme mekanizmalarının geliştirilebilir bir yanı olduğunu göstermekte ve müdahalelerle bu konuda sağlanan gelişimler söz konusu problemlerin ortaya çıkmadan önce önlenebileceği düşüncesini de beraberinde getirmektedir.
“Önleyici Çalışmalar” başlığı altında kategorize edebileceğimiz bu çalışmaların yurt dışındaki bazı örneklerine baktığımızda boşanma oranlarının düşmesine katkıda bulunduğu ve aile içi şiddet ve uyuşmazlığın engellenmesinde büyük önem taşıdığı görülmektedir. Bu bağlamda, gerek evliliğe geçiş sürecinin kolaylaştırılmasında, güçlüklerin kriz haline gelmeden çözülmesinde, gerekse evliliğe adapte olunması ve çiftlerin birbirini daha iyi tanıması bağlamında evlilik öncesi danışmanlık hizmetinin oldukça önemli olduğu görülmektedir.
Evlilik Öncesi Danışmanlığın üç önemli özelliği bulunmaktadır: eğitseldir, geliştiricidir ve önleyicidir. Bu kapsamda, evlilik öncesi danışmanlık hedefleri aşağıdaki gibidir:
İletişim konu başlığı, aile dışındaki pek çok alana sirayet eden bir kavram. Bugünün değişim ve dönüşüm geçiren kavramlarından da biri. Bu değişim ve dönüşümü aile içi ilişkilerde görmek de mümkün. Eşler arası ilişkiler dışında, çocuk ile ebeveyn arasındaki nesil farkı da iletişim sorunlarını doğurabiliyor. Geniş bir içeriğe sahip aile içi iletişim sorunlarını şöyle ele alabiliriz:
Yukarıdaki iletişim sorunları, eşler veya çocukla-kardeş, çocukla yaşanabilir. Yaşanan bu iletişim sorunu, bir döngü hâlini alırsa ortaya bir kriz ve bireylerde yaygınlaşacak bir psikolojik rahatsızlık çıkabilir. Haliyle bu durum da ailenin bir aradalığına zarar verir.
